نام کتاب : کتاب پرسش و پاسخ هایی در شناخت تاریخ علوم قرآنی
نویسنده : مجید معارف
پرسش و پاسخهایى در شناخت تاریخ و علوم قرآنى توسط دکتر مجید معارف و به پیشنهاد محمد جواد مظفّر مدیر انتشارات کویر در سال1376 جهت شناساندن قرآن کریم به اقشار مختلف جامعه به زبان فارسى تألیف شده است.
از اینرو سبک نگارش آن بگونهاى انتخاب شده که طبقات مختلف سنى و تحصیلى قادر به استفاده از آن باشند. البته دست اندرکاران علوم و معارف اسلامى خاصّه دانشپژوهان قرآنى به نحو مطلوبترى مىتوانند از آن استفاده نمایند.
شامل فهرست مطالب، پیشگفتار، فصول هفتگانه، منابع و مآخذ و معجم اصطلاحات مىباشد و از نظر موضوع شامل یک دوره مباحث به صورت پرسش و پاسخ مربوط به تاریخ علوم قرآن است که معمولاً در کتابهاى مربوط به آن به تفصیل مورد بررسى و تحقیق قرار مىگیرد. طبعاً در مقایسه با کتابهاى جامعى که در حوزه تاریخ و علوم قرآن وجود دارد نمىتواند ادعا کرد که تمام نکات تاریخى و یا شاخههاى و فروع علوم قرآنى در کتاب حاضر مورد توجه بوده باشد،
امّا مىتوان گفت کمتر مبحثى از مباحث اساسى تاریخ و علوم قرآنى است که در این کتاب سخنى پیرامون آن به میان نرفته است. به طورى که مىتوان ادعا نمود که این کتاب در خصوص آشنایى با قرآن کریم، وضعیت تاریخى آن از نظر گردآورى و تدوین و نیز علوم مختلفى که به تناسب قرآن به وجود آمده است، شناسنامه خوبى به دست مىدهد.
سئوالات طرح شده در هر فصل با یکدیگر ارتباط مشخصى دارند، نویسنده تلاش کرده است تا در طرح مباحث کتاب از ورود به مطالب پیچیده و کاملاً تخصصى اجتناب کند و در هر مورد با رعایت اختصار، اطلاعات کلى و اساسى را مطرح کند.
بدین جهت درک مطالب و استفاده از مباحث – به شرط رعایت نظم منطقى در مطالعه هر فصل – براى طبقات مختلف دشوار نخواهد بود. براى آشنایى عمیقتر با برخى مباحث مراجعه به کتب علوم قرآنى و یا گذراندن برخى از دورههاى تخصصى امرى ضرورى است.
گرچه کتاب حاضر به عنوان یک متن تخصصى در حوزه تاریخ و علوم قرآن تألیف نشده است اما در عین حال تلاش مؤلف بر آن بوده تا با مراجعه به معتبرترین کتابهایى که در زمین تاریخ و علوم قرآنى در شیعه و سنى نگاشته شده است، مطالب هر بخش را تحقیق نموده و به رشته تألیف در آورد به طورى که علاقهمندان مىتوانند با پیگیرى منابع اعلام شده در پاورقى صفحات، اطلاعات تخصّصى بیشترى در هر زمینه تحصیل نمایند.
تاریخ قرآنى بخشى از تاریخ اسلام به شمار مىرود و مطالب تاریخى با تکیه بر اسنادى نگارش مىیابد که غالباً ً با الفاظ و مضامین گوناگونى روایت شده و بعضاً از قطعیت لازم برخوردار نمىباشند و بالطبع همین نکته اساس اختلاف برداشتها و پیدایش نظرات مختلف را تشکیل مىدهد،
اما در نگارش کتاب حاضر تلاش نویسنده بر آن بوده تا در درجه نخست به مطالب قطعى و متّفق بین شیعه و سنى پرداخته شود و در عین حال مباحث اختلافى به گونهاى مقایسهاى در پاورقىها درج گردد، به این ترتیب پرسش و پاسخهاى متن کتاب و توضیحهاى مندرج در پاورقى به گونهاى است که عقاید شیعه و سنى را در باب اطلاعات قرآنى منعکس مینماید.
